(ហ្សឺណែវ)៖ យោងតាមការចេញផ្សាយដោយ ទីភ្នាក់ងារសារព័ត៌មាន AFP នៅថ្ងៃទី១៣ ខែកក្កដា ឆ្នាំ២០២៣ គឺ អង្គការសហប្រជាជាតិ (UN) បាននិយាយកាលពីថ្ងៃព្រហស្បតិ៍ (១៣ កក្កដា) ថា ការបញ្ចប់ជំងឺអេដស៍នៅឆ្នាំ ២០៣០ គឺអាចធ្វើទៅបាន ប្រសិនបើប្រទេសនានាបង្ហាញឆន្ទៈ នយោ បាយក្នុងការវិនិយោគលើការការពារ និងការព្យាបាល និងអនុម័តច្បាប់មិនរើសអើង។
នៅទូទាំងពិភពលោក មនុស្សប្រហែល ៣៩លាននាក់ កំពុងរស់នៅជាមួយមេរោគអេដស៍ (HIV) នៅឆ្នាំ ២០២២ នេះបើយោងតាមកម្មវិធីអង្គការសហប្រជាជាតិស្តីពីជំងឺអេដស៍ (UNAIDS)។ បើមិនមានការព្យាបាលមេរោគ HIV អាចវិវត្តទៅជាជំងឺអេដស៍( AIDS)។
UNAIDS បាននិយាយនៅក្នុងរបាយការណ៍មួយ ដែលបានចេញផ្សាយកាលពីថ្ងៃព្រហស្បតិ៍ថា «យើងនឹងមានដំណោះស្រាយ ប្រសិនបើប្រទេសនិមួយៗប្តេជ្ញាចិត្តនយោបាយដ៏រឹងមាំ ក្នុងការដាក់ មនុស្សជាអទិភាពលើការវិនិយោគនៅក្នុងកម្មវិធីបង្ការការពារ និងព្យាបាលមេរោគ HIV …»។
UNAIDS បានបន្ថែមថា ការឆ្លើយតបប្រកបដោយប្រសិទ្ធភាព ចំពោះមេរោគអេដស៍ក៏មានន័យថា ការអនុម័តច្បាប់មិនរើសអើង និងការពង្រឹងបណ្តាញសហគមន៍ ក្នុងចំណោមគំនិតផ្តួចផ្តើមផ្សេងៗ ទៀត។ នៅក្នុងប្រទេសជាច្រើន អ្នកផ្ទុកមេរោគអេដស៍ ឬកើតអេដស៍ប្រឈមមុខនឹងការមាក់ងាយ ការរើសអើង និងអំពើហិង្សា។
របាយការណ៍បានបញ្ជាក់ថា «ការរីកចម្រើនមានភាពខ្លាំងបំផុតក្នុងប្រទេស និងតំបន់ដែលមានការវិនិយោគហិរញ្ញវត្ថុធំបំផុតដូចជាអាហ្វ្រិកខាងកើត និងភាគខាងត្បូង ដែលការឆ្លងមេរោគអេដស៍ថ្មីបានធ្លាក់ចុះ ៥៧ភាគរយចាប់តាំងពីឆ្នាំ ២០១០»។
ទោះបីជាយ៉ាងណាក៏ដោយ របាយការណ៍ដដែលបានបន្ថែមថា មានការកើនឡើងយ៉ាងខ្លាំងនៃ ការឆ្លងថ្មីនៅអឺរ៉ុបខាងកើត និងអាស៊ីកណ្តាល ក៏ដូចជានៅមជ្ឈិមបូព៌ា និងអាហ្វ្រិកខាងជើង។ និន្នាការទាំងនេះកើតឡើង ដោយសារតែកង្វះសេវាការពារមេរោគអេដស៍ សម្រាប់ប្រជាជនដែលខ្វះ ខាត និងឧបសគ្គដែលបង្កើតឡើងដោយច្បាប់ដាក់ទណ្ឌកម្ម និងការរើសអើងសង្គម»។
កាលពីឆ្នាំមុន មនុស្ស១.៣លាននាក់បានឆ្លងមេរោគអេដស៍ ហើយមនុស្ស ៦៣០.០០០នាក់បាន ស្លាប់ដោយសារជំងឺនេះ នេះបើយោងតាមអង្គការ UNAIDS៕
